Iz štampe je izašao peti broj časopisa Književna fantastika

Književna fantastika 5

Početkom juna iz štampe je izašao peti broj časopisa Književna fantastika. Novi broj, baš kao i prethodni, plod je saradnje sajta za promociju fantastične književnosti Art-Anima i beogradske izdavačke kuće Kontrast.

Sadržaj ove godišnje publikacije, kroz segmente posvećene proznim i teorijsko-esejističkim radovima, ogledima, intervjuima i kritičkim tekstovima, odražava aktuelni trenutak u literarnom stvaralaštvu fantastične provenijencije.

Časopis otvara priča „KomZaj“ ovogodišnjeg dobitnika Man Buker nagrade i jednog od najpoznatijih američkih pisaca kratke priče Džordža Sondersa. Sledi naučnofantastična priča „Slike mačaka, moliću!“ kojom je Naomi Kricer 2015. godine osvojila dve prestižne nagrade za žanrovsku književnost „Hugo“ i „Lokus“. A prozni blok zatvara do sada neobjavljena priča Milete Prodanovića „Zoroastrijanac u Beogradu“.

Celinu posvećenu esejistici otvara prilog „Tuđinska tehnologija u SF književnosti: interpretacija između Scile i Haribde“ istaknutog srpskog astrofizičara, kosmologa i popularizatora nauke Milana M. Ćirkovića, koji u tekstu o korišćenju motiva naprednih tehnologija i njihovih artefakata u SF književnosti pokazuje da je uloga tehnoloških elemenata u naučnofantastičnom diskursu daleko veća nego što se to obično u kritičkoj literaturi prihvata.

Milica Živković u eseju „Svet bogova i čudovišta: transhumanistički utopizam“ govori o upotrebi i zloupotrebi nauke, čiji je razvoj uslovljen ekonomijom i politikom, a inovacije često korišćene protiv čoveka i njegovog prirodnog okruženja.

Vladislava Gordić Petković piše o simbolici duhova i krvi koje povezuje „zločin i strah, krivica i tuga, zavet i doslednost“, kako u Šekspirovim dramama, tako i u romanu Črna mati zemla Kristijana Novaka i dramama Ljubomira Simovića.

Segment posvećen esejistici zaokružuje tekst Borisa Lazića u kome je načinjen detaljan pregled razvoja žanra fantastike u frankofonoj književnosti XX i XXI veka.

Sledi rubrika „Portret pisca“ u kojoj su predstavljeni vrhunski savremeni pisci, koji još uvek nisu prevođeni na srpski jezik. Ovog puta u centru pažnje je Brajan Evenson, nekadašnji mormonski sveštenik, koji se nakon prve objavljene zbirke priča suočio sa pretnjom ekskomunikacijom ukoliko nastavi da piše. Tekst potpisuje Nikola Petrović.

Peti broj Književne fantastike ujedno je i simbolična posveta nedavno preminuloj književnici Ursuli K. Legvin, koja je dala nemerljiv doprinos fantastičnoj književnosti prozom koja na jedinstven i neponovljiv način progovara o problemima savremenog društva i velikim temama: socijalnim, političkim, antikolonijalnim, ekološkim, rodnim i drugim značajnim pitanjima. O njenom stvaralaštvu pišu Darko Suvin, jedan od najznačajnijih svetskih izučavalaca naučne fantastike i utopije, i antropolog Ljiljana Gavrilović, koja se u tekstu „Vodič iz Omelasa: antropologija u glazuri od čuda“ osvrće na život Legvinove i ulogu koju je antropologija imala u njenom životu. Posvetu ovoj velikoj književnici zatvara prevod jednog od poslednjih intervjua koje je Legvinova dala redakciji sajta „Los Anđeles Rivju of buks” (LA Review of Books) novembra 2017. godine.

Taj intervju ujedno je uvod u rubriku rezervisanu za razgovore sa domaćim piscima fantastike. Dvojica poznatih beogradskih autora Oto Oltvanji i Adrijan Sarajlija u proteklih godinu dana objavili su zapažene zbirke kratkih proznih ostvarenja, Priče misterije i magije i Goli glasovi. O ovim knjigama i njihovom viđenju fantastike razgovarali su Dragoljub Igrošanac i Zoran Stefanović.

O spregama fantastične proze i filmske umetnosti piše prozaista, filmski kritičar i koautor Kratkog vodiča kroz srpski film 2000/2017 Đorđe Bajić, koji daje osvrt na nagrađivani naučnofantastični film Ederlezi Rising, čija radnja je bazirana na priči Zorana Neškovića „Predveče se nikako ne može…“ iz 1984. godine.

U završnom segmentu Ilija Bakić, Tijana Tropin, Miloš Cvetković i Filip Rogović predstavljaju nekoliko aktuelnih izdanja na srpskom i engleskom jeziku: Sokolar Vladimira LazovićaMračni karneval Reja BredberijaThe Rise and Fall of DODO Nila Stivensona i Nikola GalandaUpozorenje o sadržaju Nila GejmenaDrevna svetla Aldžernona Blekvuda.

Urednici petog broja Književne fantastike su Mladen Jakovljević i Dragoljub Igrošanac.

Časopis ima 200 strana, i može da se naruči preko sajta izdavača po ceni od 525 dinara. Redovna knjižarska cena iznosi 699 dinara.

 

SADRŽAJ:

REČ UREDNIKA

PROZA

Džordž Sonders – KomZaj

Naomi Kricer – Slike mačaka, moliću

Mileta Prodanović – Zoroastrijanac u Beogradu

ESEJI

Milan Ćirković – Tuđinska tehnologija u SF književnosti: interpretacija između Scile i Haribde

Milica Živković – Svet bogova i čudovišta: transhumanistički utopizam

Vladislava Gordić Petković – O duhovima i krvi

Boris Lazić – Horor u zemlji prosvećenih

PORTRET PISCA

Nikola Petrović – Kolaps stvarnosti: Brajan Evenson

URSULA K. LEGVIN – ISTINITE FANTAZIJE

Ljiljana Gavrilović – Vodič iz Omelasa: antropologija u glazuri od čuda

Darko Suvin – Zapis o Ursuli K. le Guin i njezinoj Deklaraciji o nezavisnosti umjetnosti od kapitalizma

Ursula Legvin – Govor Ursule Legvin na 65. dodeli Nacionalnih književnih nagrada u Njujorku 2014. godine

Ursula Legvin – Intervju – Pišući o bezimenim stvarima

INTERVJUI

Oto Oltvanji – Fantastika kao način borbe protiv šizofrene i nepredvidive stvarnosti (Dragoljub Igrošanac)

Adrijan Sarajlija – Pokazna vežba iz transhumanizma

EKRANIZACIJE

Đorđe Bajić – Ederlezi Rising: Uzdizanje srpskog naučno-fantastičnog filma

PRIKAZI

Ilija Bakić – Čas žanrovske istorije – „Sokolar“ Vladimira Lazovića

Ilija Bakić – Susret sa velikim majstorom žanra – „Mračni karneval“ Reja Bredberija

Tijana Tropin – Kako je Nil Stivenson pojeo sebe – „The Rise and Fall of DODO“ Nil Stivenson i Nikol Galand

Filip Rogović – Onostrane istine skrivene u divljini – „Drevna svetla“ Aldžernona Blekvuda

Miloš Cvetković – Upozorenje o sadržaju Nila Gejmena

/* */